Dorsvlegel van hout gebruikt om handmatig graan, koolzaad of peulvruchten te dorsen
type: dorsvlegel
extent: diepte: 8.0 cm
type: ProvidedCHO
medium: hout
extent: lengte: 197.0 cm
creator: onbekend
medium: leer
extent: breedte: 9.0 cm
description: Betreft een houten vlegel of dorsvlegel (Fries: flaaie of flaeijel) bestaande uit een lange houten steel (Fries: hânstôk) van circa 134 cm en een rond slaghout (Fries: kneppel) van circa 56 cm in lengte. Aan het eind van steel is een gebogen essenhouten hoed of kap bevestigd, waarbij aan het uiteinde een oog is gevormd. Voor de verbinding tussen slaghout en steel werd vaak een palinghuid gebruikt. Bij deze vlegel is de palinghuid vervangen door een leren riem. Deze riem gaat door het oog van de hoed en door een gat in het slaghout. Aan de binnenkant van de hoed zit een kraag of borst die draaibaar is in de gleuf die is aangebracht in de steel. Door deze constructie wordt voorkomen dat de hoed losraakt van de steel. Op deze wijze is het slaghout 360 graden draaibaar aan de steel bevestigd. Het slaghout is gemaakt van hout dat moeilijk splijt, bijvoorbeeld beukenhout. De dorsvlegel werd gebruikt om handmatig graan, koolzaad of peulvruchten te dorsen. Bij het dorsen slaat men met de vlegel op het, op een dorsvloer of dorskleed, gespreide graan, koolzaad of peulvruchten (Fries: tersk of jaksel). Men werkt meestal met een aantal mensen in een groep rond het uitgespreide graan. Het slaan moet in een bepaald ritme gebeuren om te voorkomen dat de dorsvlegels elkaar raken. Tijdens dit proces worden de korrels uit de aren verwijderd. Na het verwijderen van het stro blijven de korrels met het kaf en het stof over, die worden vervolgens met een wan opgegooid, zodat de wind het kaf en het stof scheidt van de korrels.
type: vlegel

87-099
thumb small: https://media.delving.org/thumbnail/dcn/fries-landbouwmuseum/87-099/500
resource sort order: 2
deep zoom url: https://media.delving.org/deepzoom/dcn/fries-landbouwmuseum/87-099.tif.dzi
allow deep zoom: true
thumb large: https://media.delving.org/thumbnail/dcn/fries-landbouwmuseum/87-099/1000
type: WebResource

FLM-87-099
aggregated CHO: Dorsvlegel van hout gebruikt om handmatig graan, koolzaad of peulvruchten te dorsen
aggregates: DelvingResource
  allow source download: false
  allow linked open data: true
  featured: false
  public: true
  allow deep zoom: true
type: Aggregation
has view: 87-099
provider: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
data provider: Fries Landbouwmuseum

87-099.jpg
type: WebResource
resource sort order: 1