Vlegel of dorsvlegel van hout gebruikt om handmatig graan, koolzaad en peulvruchten te dorsen
type: vlegel
medium: metaal
medium: hout
extent: steel hoogte: 115 cm
extent: slaghout breedte: 5 cm
creator: onbekend
extent: steel breedte: 3 cm
type: ProvidedCHO
description: Betreft een houten vlegel of dorsvlegel met een lange houten steel. De steel, opvallend genoeg gemaakt van een boomtak, is ongeveer 114 centimeter met aan het einde een beugel en een rond slaghout van ongeveer 60 centimeter. Aan de steel is een metalen beugel geklonken door middel van twee tongen. Het slaghout is vrij zwaar. Op het slaghout is een leren band in de vorm van een beugel aangebracht en met behulp van een leren veter er op bevestigd. De leren band is gefixeerd met een manchet die met twee leren riempjes rondom het slaghout is gespijkerd. Voor de verbinding tussen het slaghout en de steel werd vaak een palinghuid gebruikt. Door het oog van de leren beugel van het slaghout en de metalen beugel van de steel gaat in dit geval een leren riem. Door deze constructie kan het slaghout vrij ronddraaien om de steel. De vlegel of dorsvlegel (Fries: flaaie of flaeijel) bestaat uit een lange houten steel (Fries: hânstôk) en aan het einde een knop en een korter rond slaghout (Fries: kneppel). Dit slaghout is gemaakt van hout dat moeilijk splijt, zoals beukenhout De vlegel werd gebruikt om handmatig graan, koolzaad of peulvruchten te dorsen. Bij het dorsen slaat men met de vlegel op het graan, koolzaad of de peulvruchten (Fries: tersk of jaksel), dat op een dorsvloer of dorskleed is uitgespreid. Men werkt meestal met een aantal mensen in een groep. Het slaan moet dan in een bepaald ritme gebeuren om te voorkomen dat de dorsvlegels elkaar raken. Tijdens dit proces worden de korrels uit de aren verwijderd en blijven de korrels met het kaf en het stof, na het verwijderen van het stro, over. Korrels, kaf en stof worden daarna met een wan opgegooid, zodat de wind het kaf en het stof scheidt van de korrels.
extent: slaghout hoogte: 60 cm
medium: leer
type: dorsvlegel

FLM-87-094
has view: 87-094
type: Aggregation
aggregates: DelvingResource
  allow linked open data: true
  featured: false
  public: true
  allow deep zoom: true
  allow source download: false
aggregated CHO: Vlegel of dorsvlegel van hout gebruikt om handmatig graan, koolzaad en peulvruchten te dorsen
data provider: Fries Landbouwmuseum
provider: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed

87-094
type: WebResource
thumb large: https://media.delving.org/thumbnail/dcn/fries-landbouwmuseum/87-094/1000
deep zoom url: https://media.delving.org/deepzoom/dcn/fries-landbouwmuseum/87-094.tif.dzi
allow deep zoom: true
resource sort order: 2
thumb small: https://media.delving.org/thumbnail/dcn/fries-landbouwmuseum/87-094/500

87-094.jpg
resource sort order: 1
type: WebResource