Betreft een zwart geverfd metalen Swartzvat met een houten deksel gebruikt voor opromen van melk. De houten deksel is aan de bvoenzijde bekleed met een geperforeerde zwarte plaat met over de lengte een extra steunmetaal waarop tevens een handgreep is gemonteerd. Voor circa 1885, toen de zuivelbereiding nog uitsluitend op de boerderijen plaats vond, goot men de melk direct na de winning in ondiepe bakken: aden welke in de melkkelder werden geplaatst. Het afromen geschiedde na 24 uren en soms 12 of 24 uren later nogmaals. Op sommige boerderijen werden de vaten door omspoeling met water gekoeld. 's Zomers kon men evenwel de melk niet lang laten staan, omdat deze anders zuur en dik zou worden. In de eerste zuivelfabrieken, zo rond 1890, werd de romingsmethode van Swartz toegepast, genoemd naar de Zweedse uitvinder van deze werkwijze. Hierbij werd de melk in ovale vaten met een diepte van 50 cm gegoten. Deze werden geplaatst in bassins met koud, stromend water. Het kenmerk van dit systeem is dat de koeling tijdens de roming plaatsvindt. Dit is voor een goede trosvorming alleen van betekenis, wanneer het vet in de melk nog in vloeibare toestand verkeert, hetgeen bij aankomst van de melk aan de fabrieken in het koude jaargetijde vaak niet geheel het geval zal zijn. Na ongeveer 10 uren werd de melk in elk vat afzonderlijk afgeroomd. Daarna werden de vaten met ondermelk naar de kaasbak of naar de afgifteplaats gedragen. Deze methode was erg bewerkelijk door het afromen, ledigen en schoonmaken van het grote aantal vaten, en vereiste veel plaatsruimte. De kans op morsverliezen was vrij groot bij het afromen en bij het ledigen van de vaten, terwijl bovendien in elk vat een kleine hoeveelheid melk achterbleef. Dit werd min of meer opgeheven bij het zogenaamde Friese systeem, dat nu sporadisch nog wel wordt toegepast. Hierbij wordt de melk na het ontvangen aan de fabriek door middel van koelers gekoeld en daarna in oproombakken geleid. Oorspronkelijk werden bakken gebruikt met een inhoud van ongeveer 3000 liter en een diepte van 50 cm. Deze bakken hadden een sterk hellende bodem en een uitloopslof met kraan op het laagste punt. Later is men voor dit doel tot het gebruik van tanks overgegaan. Na 10 uren worden achtereenvolgens de ondermelk en de room door een leiding afgetapt. Het kenmerk van deze methode is dus de koeling vóór de roming. Dit is van betekenis voor een goede trosvorming en voor de bacteriologische gesteldheid van de melk. 's Winters is het wenselijk de melk voor het koelen eerst te verwarmen tot boven het smeltpunt van het vet, teneinde gunstige voorwaarden voor de trosvorming te scheppen. Het invoeren van dit systeem bracht dus voordelen met betrekking tot de roming, de kwaliteit van de melk, de benodigde plaatsruimte, de arbeidsbesparing en de kans op verliezen.
Swartzvat van metaal met deksel gebruikt voor opromen van melk